Evalueren met visie

Het Nederlandse jeugdzorgstelsel zit ingewikkeld in elkaar. Dat levert allerlei knelpunten op in het functioneren van de sector. Al decennia wordt er gewerkt aan verbetering.
De vraag naar jeugdzorg groeit daarbij de laatste jaren explosief waarbij de voorzieningen niet meer aan de vraag kunnen voldoen, mede omdat het aanbod van lichte hulp onvoldoende is. De minister voor Jeugd en Gezin heeft in september 2009 aangegeven dat een nieuwe stelselwijziging niet uitgesloten is.

Evaluatieonderzoek

In opdracht van de ministeries voor Jeugd en Gezin en het ministerie van Justitie heeft Advies- en Managementbureau BMC in oktober 2009 een evaluatieonderzoek uitgevoerd naar de Wet op de jeugdzorg. Uit het onderzoek blijkt ondermeer dat:

• de gewenste ‘één toegang tot de jeugdzorg’ niet gerealiseerd is;
• een efficiënte indicatiestelling en cliëntvriendelijke toegang tot de jeugdzorg moeilijk te combineren zijn met het wettelijke recht op jeugdzorg;
• de verschillende financieringsstromen een knelpunt vormen voor het jeugdzorgaanbod.

Het evaluatieonderzoek kunt u downloaden: Evaluatieonderzoek Wet op de jeugdzorg

Visie op de jeugdzorg nodig

De evaluatie geeft aanleiding de verbetering van de jeugdzorg verder door te voeren. Het Nederlands Jeugdinstituut analyseerde in een themabericht (november 2009) de problemen waarmee het jeugdzorgstelsel te kampen heeft en gaf op grond daarvan een aanzet om vanuit een inhoudelijke visie op de jeugdzorg het stelsel in te richten. Het is vooral van belang dat er meer samenhang komt tussen de verschillende initiatieven om de problemen in de jeugdzorg aan te pakken. De inzet daarvan is onder andere het terugdringen van de wachtlijsten, het bevorderen van effectiviteit en het in een vroeg stadium signaleren en aanpakken van problemen.
Themabericht: Evaluatie Wet op de jeugdzorg

Tom van Yperen en Peter Stam schreven in november 2010 op verzoek van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) een discussiestuk over de decentralisatie van de jeugdzorg. Het VNG-bestuur heeft de nota op 9 december 2010 in ontvangst genomen. De centrale boodschap van het stuk is dat de overheveling van de jeugdzorg naar de gemeente moet samengaan met een andere inzet van de hulp, namelijk zoveel mogelijk versterking van de opvoeding en sociale netwerken van jeugdigen, in plaats van nog meer doorverwijzingen naar gespecialiseerde jeugdzorg. Lees hierover meer in het discussiestuk Opvoeden versterken .

De discussie over de decentralisatie van de jeugdzorg kreeg met het uitgebrachte advies aan de VNG een nieuwe impuls. Het Nederlands Jeugdinstituut sluit daarop aan door de decentralisatie van de jeugdzorg in het bredere kader te plaatsen van een noodzakelijk nieuw jeugdbeleid. Lees hierover meer in het visiedocument Pijlers voor nieuw jeugdbeleid (2010) .

In het rapport Werk in Uitvoering van de auteurs Tom van Yperen en Annemiek van Woudenberg wordt de inhoudelijke inrichting van het nieuwe stelsel uitgewerkt op basis van wat er de afgelopen jaren al tot stand is gebracht. Het rapport is bedoeld voor iedereen die zich bezighoudt met de inrichting van het nieuwe jeugdstelsel, zoals wethouders, bestuurders, beleidsambtenaren, adviseurs, praktijkontwikkelaars en beroepskrachten. Het rapport is tot stand gekomen in samenwerking met deskundigen uit de jeugdgezondheidszorg, jeugdzorg, kinder- en jeugdpsychiatrie, jeugdbescherming, jeugdreclassering, pedagogiek en passend onderwijs, onder wie Jo Hermanns, Micha de Winter en Adri van Montfoort. Lees meer in het rapport Werk in Uitvoering .